Google, yapay zeka stratejilerindeki değişim doğrultusunda dikkat çekici bir hamle yaparak Nobel ödüllü AlphaFold projesini sonlandırdı. Şirketin bünyesinde faaliyet gösteren DeepMind ekibinin geliştirdiği AlphaFold, amino asit dizilimlerinden yola çıkarak proteinlerin üç boyutlu yapılarını kısa süre içinde tahmin edebilmesiyle bilim dünyasında çığır açmıştı. Ancak şirket kaynaklarını tamamen Gemini modellerine yönlendirme kararı alırken, bu durum söz konusu ekibin de dağılmasına yol açtı.
Ekip Dağıldı ve Ayrılıklar Yaşandı
Alınan karar sonrasında projenin arkasındaki kilit araştırmacılar ve yazarlar farklı birimlere kaydırıldı. Projeden ayrılan bazı önemli isimler ise rakip yapay zeka girişimlerine katıldı. Haziran ayında John Jumper'ın DeepMind'dan ayrılarak Anthropic bünyesine katılması dikkat çekerken, bazı ekip arkadaşlarının da benzer bir yol izlediği görüldü. Google DeepMind içinde kalan personel ise doğrudan Gemini odaklı projelere transfer edildi. Bunun yanı sıra bazı eski çalışanların, Alphabet bünyesinde ilaç keşfi üzerine çalışmalar yürüten Isomorphic Labs'e geçtiği bildirildi.
AlphaFold projesinin temelleri 2018 yılında atılmıştı. Yapay zeka programı, 2020 yılında bilim dünyasının uzun yıllardır çözmeye çalıştığı protein katlanma problemini ele alarak büyük bir başarıya imza atmıştı. Bilim insanları geçmişte X-ışını ve nükleer manyetik rezonans gibi tekniklerle yaklaşık 170 bin proteinin yapısını belirleyebilmişti. AlphaFold ise bu birikimi yapay zeka modelleriyle birleştirerek süreci dakikalara indirmişti. 2021 yılında tüm insan proteomuna ait yapı tahminleri araştırmacılarla paylaşılmış ve veri tabanı üzerinden 200 milyondan fazla protein yapısı ücretsiz erişime açılmıştı.
Nobel Ödülü Getiren Çalışma
Projenin elde ettiği bu başarı, 2024 yılında zirveye ulaşmıştı. DeepMind Yöneticisi Demis Hassabis ve projenin başından beri ekipte yer alan John Jumper, AlphaFold çalışmalarıyla Kimya Nobel Ödülü'ne layık görülmüştü. İlaç keşfi, aşı geliştirme ve Alzheimer ile Parkinson gibi nörodejeneratif hastalıkların anlaşılması sürecinde kritik bir rol oynayan bu sistemin ardından gelen kapatma kararı, şirketin önceliklerindeki değişimi net bir şekilde ortaya koyuyor.
Google DeepMind Araştırma Başkan Yardımcısı Pushmeet Kohli, son dokuz yıldır temel ve büyük problemlere odaklandıklarını belirterek stratejilerinin zaman içinde evrildiğini ifade etti. Bu bağlamda, şirket kaynaklarının büyük bir kısmının dil modellerine ve Gemini ekosistemine aktarılması, uzun süredir bilim dünyasının merkeziteğinde yer alan AlphaFold gibi özel projelerin yapısal olarak değişmesine neden oldu.
