Adalet Bakanlığı ile Uzlaşma Sağlandı
ABD Adalet Bakanlığı Sivil Haklar Bölümü tarafından yapılan açıklamaya göre, yapay zeka alanında faaliyet gösteren OpenAI ve bu şirketin eski yan kuruluşu Statsig, istihdam süreçlerindeki bazı uygulamaları nedeniyle yasal bir süreçle karşı karşıya kaldı. Taraflar arasında varılan uzlaşma neticesinde, laboratuvarın işe alım politikaları önümüzdeki üç yıl boyunca denetim altında tutulacak. Soruşturma, göçmen çalışanların kalıcı oturum izni yani yeşil kart süreçleri yürütülürken yerel iş gücünün bu pozisyonlara erişiminin kısıtlandığı iddiaları üzerine başlatılmıştı.
Sektör genelinde yabancı uzmanların istihdamı, özellikle yapay zeka gibi nitelikçi iş gücüne duyulan ihtiyacın yüksek olduğu alanlarda kritik bir yer tutuyor. Ancak bu süreçlerin, yerel iş gücünün haklarını gözeten yasal çerçevelere tam uyum içinde yürütülmesi gerekiyor. Bakanlığın yürüttüğü incelemeler, bu dengenin nasıl gözetildiğini denetleme amacı taşıyor.
İhlal Edilen Yasa ve Yöntemler
İlgili makamlar, şirketlerin 1952 tarihli Göçmenlik ve Vatandaşlık Yasası'nı (INA) ihlal ettiğini öne sürdü. Yasaya göre, daimi ikamet başvurusu yapılmadan önce nitelikli yerel adayların aranması zorunlu tutuluyor. Ancak soruşturma dosyasına göre, ilgili pozisyonlar genel iş arama platformlarında yayımlanmadı. Bunun yerine geç saatlerde radyo reklamları tercih edildi ve dijital kanallar yerine kağıt başvuru zorunluluğu getirildi. İncelenen açık pozisyon sayısının ondan az olduğu belirtilmesine rağmen, uygulamaların niteliği soruşturmanın derinleşmesine yol açtı.
Bu tür iddialar, işe alım süreçlerindeki şeffaflık standartlarının önemini bir kez daha gözler önüne seriyor. Dijital platformların yaygın olduğu bir dönemde geleneksel ve erişimi zor yöntemlerin tercih edilmesi, düzenleyici kurumların odağını bu alanlara çevirmesine neden oluyor.
Para Cezası ve Denetim Süreci
Şirketler suçlamaları resmi olarak kabul etmezken, hukuki süreci sonlandırmak adına toplam 3.2 milyon dolarlık ödemeyi onayladı. Bu meblağın 1.2 milyon dolarlık kısmı doğrudan para cezasına giderken, kalan 2 milyon dolar ise ihlal nedeniyle mağdur olduğu belirlenebilecek ABD vatandaşlarına ödenecek tazminat için ayrıldı. Yapılan anlaşma gereği şirketler, daimi ikamet odaklı işe alım politikalarını onaylatmak ve yarı yıllık istatistikî raporlar sunmak zorunda. Bu raporlarda yabancı çalışan başvuruları ile mülakat edilen yerel aday sayıları gibi verilerin paylaşılması bekleniyor.
Söz konusu süreç, OpenAI'ın Eylül 2025'te Statsig'i bünyesine katması ve Mayıs 2026'da bu yapının bir kısmını elden çıkarmasından önceki dönemi de kapsıyor. Adalet Bakanlığı, soruşturmanın satın alma işleminden bağımsız olarak Ağustos 2025'te ayrı ayrı yürütüldüğünü kaydetti. Benzer istihdam soruşturmalarının geçmişte diğer büyük teknoloji şirketlerine karşı da uygulandığı biliniyor. Bu durum, benzer ölçekteki tüm girişimlerin göçmenlik yasalarına uyum konusunda sıkı bir denetim mekanizmasıyla karşı karşıya kalabileceğini gösteriyor.
