Teknoloji dünyasının önde gelen isimleri ile yerel yönetimler arasındaki vergi tartışmaları derinleşmeye devam ediyor. Son olarak Google'ın kurucu ortaklarından Sergey Brin'in, Kaliforniya eyaletinde gündeme gelen ve kamuoyunda milyarder vergisi olarak bilinen düzenlemeyi durdurmak amacıyla yaptığı harcamalar dikkat çekici bir seviyeye ulaştı.
Kampanyaya Yapılan Destek Büyüyor
Resmî kayıtlara yansıyan bilgilere göre Brin, eyaletteki yeni vergi teklifine karşı mücadele eden "Build a Better California" adlı kuruluşa 20 milyon dolarlık ek bir finansal destek daha sağladı. Bu son hamleyle birlikte, yaklaşık 267 milyar dolarlık servetiyle dünyanın en zengin dördüncü insanı konumunda bulunan iş insanının, ödemesi gündemde olan tahmini 13,3 milyar dolarlık vergi yükünden kaçınmak amacıyla harcadığı toplam miktar 100 milyon doları aştı. Bu durum, ultra zenginlerin yerel vergi politikalarına karşı ne denli büyük kaynaklar ayırabildiğini açıkça gösteriyor.
Kaliforniya'da Prop 40 adıyla bilinen ve kasım ayında seçmen oylamasına sunulacak olan düzenleme, eyalet sınırları içinde yaşayan yaklaşık 200 milyarderin net serveti üzerinden bir defaya mahsus yüzde 5 oranında vergi alınmasını öngörüyor. Tasarıdan elde edilmesi beklenen gelirlerin büyük bir kısmının, eyaletin sağlık programlarının bütçesine aktarılması planlanıyor. Özellikle federal bütçe kesintilerinin eyaletin sağlık fonları üzerinde baskı yaratacağı bir dönemde bu gelir kalemi yerel yönetimler açısından kritik görülüyor. Seçmenlerin kasım ayında sandık başına gitmesiyle birlikte tasarının yasalaşıp yasalaşmayacağı netlik kazanacak.
Silikon Vadisi'nde Vergi Tartışmaları
Brin bu mücadelede yalnız hareket etmiyor. Sektördeki pek çok üst düzey isim, artan vergi baskıları nedeniyle farklı stratejiler izliyor. Meta kurucusu Mark Zuckerberg'in Miami yakınlarında yüksek maliyetli mülkler satın alması, eski Uber yöneticisi Travis Kalanick, yatırımcı Peter Thiel ve Google'ın diğer kurucu ortağı Larry Page gibi isimlerin eyaleti terk etmesi bu sürecin yansımaları olarak öne çıkıyor. Bu göç dalgası, yerel ekonominin geleceği hakkında soru işaretleri yaratıyor.
Kaliforniya Valisi Gavin Newsom ise milyarderlerin ve onların şirketlerinin eyaletten ayrılmasının yaratacağı ekonomik sonuçlardan duyduğu endişeyi dile getiriyor. Yerel bir vergi yerine ulusal düzeyde bir milyarder vergisinin devreye sokulması gerektiğini savunan Newsom, ultra zenginlerin hisse senedi portföyleri üzerinden borçlanarak vergi ödememesini sağlayan mekanizmaların son bulması gerektiğini ifade ediyor. Newsom, büro çalışanlarının varisli kişilere kıyasla daha yüksek vergi oranları sırtlamak zorunda kaldığına dikkat çekerek "Bugün, büro çalışanı varisli birinden daha yüksek bir vergi oranını sırtlayabiliyor. Ultra zenginlerin hisse senetleri karşılığında vergiye tabi gelir bildirmeden borçlanmasını sağlayan hile olan 'vergisiz yaşam tarzı kredisi'ne son vermeliyiz" sözleriyle mevcut sisteme tepki gösteriyor.
Farklı Yaklaşım Sergileyen İsimler de Var
Buna karşın teknoloji sektöründeki herkes vergi düzenlemelerine aynı mesafede yaklaşmıyor. Nvidia kurucu ortağı Jensen Huang, daha önce yaptığı açıklamalarda eyaletin alacağı vergi kararlarına karşı çıkmadığını açıkça belirtmişti. Yaklaşık 8 milyar dolarlık bir vergi yükümlülüğüyle karşı karşıya kalabilecek olan Huang, konuyla ilgili olarak "Bir kez bile düşünmedim. Silikon Vadisi'nde yaşamayı seçtik ve hangi vergileri uygulamak isterlerse başımızın üstüne. Bununla ilgili hiçbir sorunum yok" ifadelerini kullanmıştı. Silikon Vadisi'nde yaşamayı kendilerinin seçtiğini ve yerel yönetimlerin belirleyeceği vergilere razı olduğunu vurgulayan Huang, bu durumdan rahatsızlık duymadığını kaydetmişti.
Kasım ayında sandıktan çıkacak sonuç, yalnızca Kaliforniya'daki ultra zenginlerin vergi yükümlülüklerini belirlemekle kalmayacak, aynı zamanda ABD genelindeki benzer ekonomik politikaların geleceği açısından da gösterge niteliği taşıyacak.
